Fajfy Cieplickie: skąd się wzięła nazwa i jak to się zaczęło?

Co właściwie znaczy słowo „fajf”?

Zanim w Cieplicach pojawiły się afisze z napisem „Fajfy Cieplickie”, słowo „fajf” od dawna funkcjonowało w polszczyźnie jako określenie zabawy tanecznej rozpoczynającej się o godzinie piątej po południu. Słownik języka polskiego PWN definiuje je wprost jako potoczne określenie na „five o’clock”, a Wikisłownik doprecyzowuje, że to zapożyczenie fonetyczne z angielskiego „five”. Nazwa wzięła się bezpośrednio od godziny, o której takie potańcówki się zaczynały.

To nie przypadek, że słowo przetrwało akurat w takich miejscowościach jak Cieplice. Popołudniowe „fajfy” były przez dekady wpisane w rytm dnia w polskich uzdrowiskach. Kuracjusze po zabiegach mieli zwyczajowo wolne popołudnie, które umilały właśnie taneczne spotkania przy muzyce. Cieplice Śląskie-Zdrój, jako uzdrowisko z ponadstuletnią tradycją, wpisują się w ten sam wzorzec: nazwa „Fajfy Cieplickie” to w gruncie rzeczy odwołanie do znacznie starszej, ogólnopolskiej tradycji uzdrowiskowej, nie wymysł ostatnich lat.

Park Norweski, czyli ponad sto lat historii przed pierwszymi Fajfami

Miejsce, w którym dziś odbywają się Fajfy, ma własną, dużo dłuższą historię. Park Norweski jest de facto południowym przedłużeniem Parku Zdrojowego, po drugiej stronie rzeki Wrzosówki. Założył go na początku XX wieku Eugen Füllner, cieplicki przemysłowiec i właściciel fabryki maszyn papierniczych.

Sercem parku jest do dziś charakterystyczny Pawilon Norweski, uroczyście otwarty 18 lipca 1909 roku. Füllner zlecił jego budowę na wzór restauracji „Frognerseteren” pod Oslo, stąd ściany ze skandynawskich, profilowanych bali świerkowych i zdobienia szczytu dachu w kształcie „smoczych głów”, nawiązujące do dziobów wikińskich łodzi. Do lat 50. XX wieku mieściła się tu restauracja. Od 1967 do 2013 roku działało tu Muzeum Ornitologiczne, później przemianowane na Muzeum Przyrodnicze.

Zanim ktokolwiek wymyślił piątkowe potańcówki, Park Norweski od stu lat był miejscem spotkań, odpoczynku i rekreacji. Najpierw dla pracowników fabryki Füllnera i kuracjuszy, później dla wszystkich mieszkańców Jeleniej Góry. Fajfy Cieplickie po prostu kontynuują tę funkcję we współczesnej formie.

Jak powstały Fajfy Cieplickie? Pierwsza edycja w 2019 roku

Pierwszy piątkowy wieczór taneczny w ramach cyklu „Fajfy Cieplickie” odbył się 5 lipca 2019 roku przy Kamiennej Scenie w Parku Norweskim, w okolicy dawnej siedziby Muzeum Przyrodniczego. Organizatorem od samego początku jest Jeleniogórskie Centrum Kultury – Filia Przystań Twórcza, a przedsięwzięcie finansuje Miasto Jelenia Góra. Wstęp, tak jak dziś, był bezpłatny.

Pierwsza edycja miała jeszcze jeden, nieoczywisty dziś cel. Prowadzone w sierpniu 2019 roku warsztaty salsy z instruktorem Krzysztofem Cieślakiem były zapowiadane wprost jako przygotowanie do próby pobicia jeleniogórskiego rekordu w tańczeniu salsy, do której miało dojść podczas inauguracji 61. Września Jeleniogórskiego, 31 sierpnia 2019 roku na Placu Ratuszowym. Fajfy Cieplickie od pierwszej edycji były więc czymś więcej niż tylko potańcówką: miały ambicję zorganizowanego, miejskiego wydarzenia tanecznego.

Jak zmieniały się Fajfy na przestrzeni lat

Sama formuła przetrwała w niezmienionym kształcie od 2019 roku do dziś: piątkowe wieczory od lipca do sierpnia, wstęp wolny i DJ Power za konsolą. Zmieniała się za to oferta towarzyszących atrakcji:

• 2019 – I edycja

  Pierwsze Fajfy Cieplickie. Warsztaty salsy Krzysztofa Cieślaka jako przygotowanie do próby pobicia rekordu tańca podczas 61. Września Jeleniogórskiego.

• 2020–2023

  Cykl kontynuowany co roku w tej samej formule: cotygodniowe piątkowe potańcówki w Parku Norweskim, z DJ Powerem jako stałym punktem programu.

• 2024 – VI edycja

  Siedem piątkowych spotkań (5 lipca – 30 sierpnia), stałe warsztaty Szkoły Tańca Krzysztofa Cieślaka. Przy jednej z dat dodatkową atrakcją muzyczną był recital artysty Janusza Cedro.

• 2025 – VII edycja

  Dziewięć spotkań, a program warsztatów tanecznych poszerzony o bachatę, sambę i kizombę, obok wciąż obecnej salsy.

• 2026 – VIII edycja

  Dziewięć piątków (3 lipca – 28 sierpnia), naprzemiennie warsztaty salsy i bachaty oraz wieczory taneczne, a 24 lipca 2026 gościnnie zagrał na żywo Zespół Muzyczny Relaks.

  Sponsorowane

  Ładowanie...

  

Fajfy Cieplickie dziś

Siedem lat po pierwszej edycji Fajfy Cieplickie są już stałym punktem letniego kalendarza Cieplic. W 2026 roku odbywa się ich VIII edycja. Formuła zostaje ta sama: darmowy wstęp, muzyka na żywo i od DJ-a, bezpłatne warsztaty taneczne przy Kamiennej Scenie w Parku Norweskim.